Niet op tijd overstappen naar het nieuwe pensioenstelsel heeft flinke fiscale gevolgen
3 februari 2026
‘Fiscale strop dreigt voor 1,6 miljoen pensioenverzekerden’, kopte de NOS onlangs alarmerend. Dit naar aanleiding van een memo van de Belastingdienst, die meldde dat veel kleinere werkgevers zich nog niet voorbereiden op de nieuwe Pensioenwet. Hierdoor kunnen fiscale problemen ontstaan, en kan zelfs over een groot bedrag ineens belasting verschuldigd zijn.
Dat probleem is zeker reëel, schetst ook Dave Beerepoot, Senior Productmanager bij pensioenuitvoerder BeFrank. ‘De klok is echt aan het tikken’, zegt hij. En dus raadt hij werkgevers aan er in 2026 toch echt werk ervan te maken. ‘Uiterlijk per 2028 moeten werkgevers over zijn. Dat lijkt misschien nog ver weg, maar de waarschuwing nu is wel zeer terecht. Een pensioenregeling wijzigen kost nu eenmaal tijd. Je moet afstemming hebben met de pensioenuitvoerder, je pensioenadviseur, je OR of werknemersvertegenwoordiging. Dat heb je niet zomaar geregeld. Pensioenadviseurs hebben het bovendien natuurlijk ook superdruk, zeker tegen die tijd. Dus ik kan me zeker aansluiten bij die oproep om vooral nu in actie te komen. Denk vooral niet: ik wacht wel tot 2027.’
Fiscaal onzuiver
Kort gezegd is het probleem als volgt: veel Nederlanders bouwen automatisch pensioen op bij een pensioenfonds, bijna 20 procent van de werkenden zit in plaats daarvan echter bij een andere pensioenaanbieder. Hun werkgever regelt hun pensioen dan meestal door een contract af te sluiten met een pensioenverzekeraar of premiepensioeninstelling, via een pensioenadviseur. Vaak gaat het daarbij om een mkb-bedrijf met tussen de ongeveer 10 en 250 medewerkers, maar er zijn ook grotere bedrijven niet gebonden aan een bedrijstakpensioenfonds. Dat is doorgaans afhankelijk van de branche. Dat levert in totaal zo’n 57.000 contracten op tussen werkgevers en verzekeraars, blijkt uit de meest recente cijfers van De Nederlandsche Bank.
Vanaf 2028 beschouwt de Belastingdienst het geld in zo’n pensioenregeling echter niet meer als pensioen, maar als loon. Daar moet je dan als werknemer dus gewoon inkomstenbelasting over betalen. Ook zal de Belastingdienst dan een boete heffen in de vorm van 20% extra rente over de waarde: de zogenoemde revisierente. Bij elkaar opgeteld kan dat flink in de papieren lopen. Als dit gebeurt, loop je daarnaast als werkgever natuurlijk ook risico op een verstoorde arbeidsrelatie met je medewerkers. ‘Je pensioen wordt dan fiscaal onzuiver’, zo legt Beerepoot het uit. Het heeft overigens ook consequenties voor werkgevers, benadrukt hij. Als de werkgever niet op tijd overstapt, voldoet hij niet meer aan de Pensioenwet, en heeft een werknemer wel een pensioentoezegging. De toezichthouder kan bij een dergelijke overtreding een bestuurlijke boete opleggen. ‘Dat kan om vrij forse boetes gaan.’
Nabestaanden
En dan dreigt er nog een probleem, waarschuwt hij. ‘Heeft een werkgever op 1 januari 2028 de pensioenregeling niet aangepast, dan bouwen werknemers geen pensioen meer op. Maar dan zijn ook de risico’s van overlijden en arbeidsongeschikt niet meer verzekerd. Dan kan de weduwe of weduwnaar met lege handen achterblijven. Dat is misschien nog wel belangrijker dan de dreigende boetes, denk ik. Dat kan al met al leiden tot behoorlijk heftige situaties.’
Stappenplan
Wachten tot 2027, zoals veel werkgevers momenteel lijken te doen? Beerepoot vindt het onverstandig. De risico’s zijn groot, zegt hij. Waarom zou je bovendien uitstellen wat je nu ook al kunt regelen en toch zult moeten doen? ‘Een wijzigingstraject kan zomaar meer dan een jaar duren, afhankelijk van de complexiteit van je regeling en de vertegenwoordiging van medewerkers. In 2027 is het bovendien waarschijnlijk veel drukker bij pensioenadviseurs en pensioenuitvoerders. Dan lijkt het mij verstandiger om nu alvast met de voorbereidingen te beginnen, of nu alvast over te stappen.’
‘Als het zo doorgaat, zijn veel werkgevers te laat’, waarschuwde regeringscommissaris Fieke van der Lecq ook al. Beerepoot sluit zich daarbij aan. Zo’n overstap hoeft ook helemaal niet zo ingewikkeld te zijn, benadrukt hij. Er zijn voldoende pensioenadviseurs die werkgevers hierbij kunnen helpen. En BeFrank heeft zelf ook een eenvoudig stappenplan opgezet , om werkgevers ‘in hapklare brokken’ te helpen de overstap te maken. ‘We willen natuurlijk niet dat deelnemers onnodig gedupeerd worden. En als werkgever wil je natuurlijk niet met de gebakken peren komen te zitten. Dus als je één goed voornemen voor 2026 zoekt: ga dan nú aan de slag en maak je pensioenregeling op tijd helemaal toekomstproof.’